Fri09222017

وروستی بدلون11:59:55 غ.م.


شاته نوري ژبي نوري ژبي


نوري ژبي

گفت‌وگو با پاکستان پیرامون حل مناقشه در افغانستان

  • پي‌ډي‌ایف
چارشنبه، 22 غوی 1395 | وخت: 11:59

عبدالغفار باتورآن‌چه واضح است این است که پاکستان در بازی صلح‌اش با افغانستان دنبال تغییرات گسترده در سیاست و نظام داخلی افغانستان و ایجاد ضمانت‌های پایدار برای رفع نگرانی‌های استراتژیک‌اش در منطقه است؛ چیزی که در کوتاه مدت قابل دست‌رس نیست. احتمال می‌رود تا رسیدن به اهداف دراز مدت‌اش علی‌رغم آمادگی‌های رهبری حکومت وحدت ملی برای مذاکره، پاکستان از مذاکرات صلح به‌عنوان فرصتی برای فرسایش بیشتر دولت مرکزی افغانستان از طریق اعمال خواسته‌هایش به‌ویژه در نهادهای امنیتی کشور کار بگیرد و به استراتژی بی‌ثبات نگهداشتن افغانستان به‌عنوان اصل و هدف بازی مقید باقی بماند.از نظر عملی اما، چالش‌های گسترده‌یی بر سر راه حکومت افغانستان در گفت‌وگوی دو جانبه با پاکستان قرار دارند. چالش عمده این است که گفت‌وگوی صلح باید در شرایطی پیش برده شود که پاکستان می‌خواهد آن‌را تعریف کند. سیاست خارجی حکومت وحدت ملی در سال ۲۰۱۵ تحت شرایط گذار مسئولیت‌های امنیتی از ناتو به افغانستان، در کل معطوف به پروسه‌ی صلح بوده است. پروسه صلح به‌عنوان محور سیاست خارجی حکومت وحدت ملی باید در شرایط استراتژیک منطقه‌یی و نقش فعال سازمان‌های بین‌المللی و منطقوی ارزیابی دقیق شود. این شرایط که شامل تعارضات استراتژیک در مثلث روابط افغانستان، هند و پاکستان می‌گردد، دینامیک اصلی امنیت منطقه را شکل می‌دهد که تاثیر مستقیم بر امنیت ملی افغانستان دارد. در پس زمینه‌ی مسایل تاریخی و استراتژیک میان افغانستان و پاکستان که منافع امنیتی افغانستان در آن تلاقی می‌کند، از دید تیوریک، حل مشکلات با پاکستان تنها راه حل مطمئن برای بیرون رفت از بحران امنیتی کنونی تلقی می‌شود. رویکرد حکومت وحدت ملی از این نظر قابل توجیه است. اما هند بخش اصلی گفت‌وگوی دوجانبه‌ی پاکستان با افغانستان خواهد بود. دیدگاه نظامیان پاکستان در قالب مفهوم عمق استراتژیک بیشتر از افغانستان، معطوف به هند است. هزینه‌ی عدم حمایت نظامی هند از افغانستان در سال‌های گذشته، برای اهداف منطقه‌یی و استراتژیک هند سنگین خواهد بود. هند کوشیده است نقش برجسته‌یی در بازسازی اقتصادی افغانستان داشته باشد تا بدین ترتیب به افغان‌ها نشان داده باشد که در کنار آن‌ها می‌ایستد. اما این ایستادگی به‌ دست‌آویزی استراتژیک برای افغانستان تبدیل نشده است. دراین حالت، افغانستان توان مذاکره‌ی اندکی با پاکستان دارد.در کانتکست مسایل استراتژیک و مرزی میان افغانستان و پاکستان، بزرگ‌ترین پشتوانه‌ی افغانستان در مذاکره با پاکستان نقش هند است. اما حمایت هند از افغانستان در سطح استراتژیک آن‌طور که تصور می‌شود جدی نبوده است. هند مثل هر کشور دیگری دنبال منافع خود است. درست است که حمایت هند از تحکیم دولت مرکزی برای افغانستان اهمیت دارد، اما حمایت هند از افغانستان در سطح استراتژیک و نظامی محدود بوده است. هند با وجود کمک‌های اقتصادی، در حمایت نظامی از افغانستان محافظه کارانه عمل می‌کند. به‌گونه‌ی مثال، هند درخواست رییس جمهور کرزی را مبنی بر تقویت توان دفاعی افغانستان و دادن اسلحه‌های استراتژیک به افغانستان را رد کرد. هرچند دادن سه فروند هلی‌کوپتر نظامی به افغانستان در این اواخر اتفاق قابل توجه است اما این هلی‌کوپتر‌ها اهمیت استراتژیک-نظامی جدی که بتواند سرنوشت جنگ را به نفع افغانستان تغییر دهد، ندارند. شاید برای هندی‌ها این موقف قابل توجیه باشد. افغانستان یک کشور با ثبات نیست و شرایط امنیتی در آن به سرعت متحول می‌شود. با در نظرداشت این نکته، هند نمی‌تواند به پایداری دولت افغانستان اطمینان داشته باشد. هند در کنار مسئولیت‌پذیری در قبال تسلیح افغانستان با اسلحه‌های استراتژیک علیه پاکستان که یک قدرت اتمی است، نگران این نیز است که مبادا دولت افغانستان سقوط کند و اسلحه‌های استراتژیک هندی در اختیار پاکستان قرار بگیرد. دست‌آویز عمده‌ی افغانستان در سطح استراتژیک، بلوچستان و پشتونستان است. حکومت وحدت ملی برای آوردن فشار بالای پاکستان طرح حمایت قوم بلوچ افغانستان که روابط قومی وخونی با بلوچ‌های پاکستان را دارد باید روی دست بگیرد. در شرایط فعلی، طرح مسئله‌ی دیورند قبل از آن‌که یک دست‌آویز برای افغانستان باشد، دلیل گسترش ناامنی در این کشور است. گفت‌وگوی معنادار با پاکستان در شرایطی ممکن است به نتیجه درست برسد که افغانستان نیز دست‌آویزی جدی در برابر پاکستان برای به کرسی نشاندن خواست‌هایش داشته باشد. به نظر نمی‌رسد پاکستان برای گفت‌وگو با حکومت وحدت ملی تحت فشار جدی قرار گرفته باشد. افغانستان دست‌آویزی قابل توجهی علیه پاکستان ندارد. دیدگاه‌های وجود دارند که مطابق آن داعش نیز یک پروژه پاکستانی خوانده می‌شود که در واکنش به بحران رهبری میان طالبان و انشعاب برخی از آن‌ها از بدنه‌ی اصلی این گروه که تحت حمایت پاکستان اند، از سوی “آی اس آی” سامان داده شده است. گفته شده است که “جماعت الدعوه” و “لشکر طیبه” محور داعش را در افغانستان تشکیل می‌دهند. با درنظرداشت این‌که میان داعش در افغانستان و رهبری آن در سوریه و عراق رابطه واضحی وجود ندارد، حضور جنگ‌جویان خارجی زیر پرچم داعش در افغانستان یک پدیده‌ی استخباراتی پیچیده است. بازی افغانستان با داعش به‌عنوان یک دست‌آویز ممکن است زیان بیشتری برای کشور در پی داشته باشد. اتهام وارده بر افغانستان در خصوص جابه‌جایی گروه‌های ستیزه‌جوی آسیای میانه و قفقاز در ولایات شمالی افغانستان روسیه را وا داشت تا به‌جای حمایت از دولت افغانستان با طالبان وارد گفت‌وگو شود. ایران نیز قبلاً با برخی رهبران گروه طالبان در تماس بوده است و خطر آن وجود دارد که چین نیز از این رویکرد پیروی کند. این بدترین نتیجه ممکن برای افغانستان خواهد بود که ممکن از بازی استخباراتی جاری حاصل شود. رهبری حکومت وحدت ملی در جریان یک‌سال حکومت شان تصامیم مهمی برای تامین شرایط گفت‌وگو با پاکستان گرفته است: امضای تفاهم‌نامه‌ی امنیتی با سازمان استخبارات پاکستان، تغییرات گسترده در ساختار امنیت ملی کشور به منظور ایجاد هم‌سویی استراتژیک با ارگ و دفتر مشاور شورای امنیت ملی، و اینک ایجاد مکانیزم هماهنگی میان نظامیان در وزارت‌های دفاع دو کشور که پس از سفر اخیر جنرال رحیل شریف مورد توافق قرار گرفته است، همگی در راستای تامین شرایط گفت‌وگو با پاکستان صورت گرفته‌اند. گرچند، بیرون راندن حلقات به اصطلاح ضد پاکستانی از نهادهای امنیتی، در انزوا قراردادن قوم سه میلونی بلوچ افغانستان از قدرت سیاسی و محدود کردن حلقه‌ی تصمیم‌‌گیری در ارگ و دفتر مشاور امنیت ملی شرایط را برای تصمیم‌گیری در خصوص مذاکره با پاکستان در غیاب نیروهای سیاسی کشور آسان‌تر ساخته است، اما گفت‌وگو در چنین شرایط برای افغانستان هزینه‌ی سنگینی خواهد داشت. گفت‌وگو با پاکستان حالا در شرایطی انجام می‌شود که پاکستان خود را مسیر صلح در افغانستان هم در نظر افغانستان و هم در نظر جامعه‌یی جهانی تعریف می‌کند. این‌که تا چه حد واقعاً پاکستان بر دینامیک‌های امنیتی داخل افغانستان کنترل دارد، بحث جدا گانه است. آن‌چه مهم است گفتمان امنیتی است که بر محور نقش پاکستان خلق شده است و قدرت‌های غربی نیز آن را پذیرفته‌اند. در چنین شرایطی، قابل پیش‌بینی است که پاکستان به چیزهای فراتر از حسن نیت کابل بیاندیشد. پاکستان در توافقات بالقوه به دوستی حکومت وحدت ملی با پاکستان بسنده نخواهد کرد. احتمالاً خواست‌های پاکستان فراتر از آن می‌رود و معطوف به یک آجندای منطقه‌یی و پروردن دید امپریال نسبت به افغانستان می‌باشد. از این‌رو، پاکستان مشغول سرمایه‌گذاری استراتژیک روی فرصت‌های پیش آمده است. آن‌چه برای پاکستان مهم است خود بازی صلح است که تا حال با افغانستان و حامیان غربی آن انجام داده است نه رسیدن به توافقات مشخصی که ممکن است بازی را پایان بخشد. برای همین است که پاکستان تا هنوز خواست مشخصی به‌عنوان محور دایمی مذاکره مطرح نکرده است. طبیعی است که در مذاکره با افغانستان، پاکستان دنبال ضمانت‌های دایمی خواهد بود که با در نظرداشت موج پاکستان‌ستیزی در داخل کشور برای پاکستان به سادگی قابل دست‌رس نمی‌نماید. ضمانت دایمی برای پاکستان شامل تغییرات گسترده‌یی در نحوه‌یی مدیریت سیاست در افغانستان خواهد بود که طی آن، نه تنها اولویت‌های سیاست خارجی کشور مورد مذاکره قرار بگیرد که چهارچوب یک نظام شدیداً اقتدارگرا،‌ قومی و غیر دموکراتیک نیز درآن توافق شده باشد تا پاکستان بتواند از آن طریق مانع ورود دیدگاه‌های ضد پاکستانی و ناسیونالیزم افغانی و یا روابط استراتژیک با هند در سیاست افغانستان گردد. نظام سیاسی مبتنی بر مشارکت آزاد و روند‌های دموکراتیک در افغانستان، ازین دیدگاه به سود پاکستان نخواهد بود. پس از باخت تاریخی در برابر پاکستان در جریان جهاد، افغانستان در پانرده سال گذشته نتوانست معادلات را به نفع خود تغییر دهد. حکومت حامد کرزی فاقد یک دید استراتژیک کلان برای افغانستان بود که نتوانست از انزوای شدید پاکستان پس از کشته شدن اسامه‌بن‌لادن در ابیت‌آباد، به نفع افغانستان بهره‌برداری کند. در نهایت، حامد کرزی که دیگر حمایت غرب را به‌دلیل فساد گسترده‌ی اداری و تنش خلق شده در پیِ انتخابات سال ۲۰۰۹ میان او و شرکای غربی افغانستان با خود نداشت، در برابر پاکستان عاجز ماند و جز سر کشیدن شعار حساسیت برانگیز “خط دیورند” در برابر پاکستان کاری دیگری نتوانست. در آستانه‌ی خروج نیروهای خارجی از افغانستان، پاکستان در نقش برنده‌ی میدان در مقابل حکومت افغانستان و شرکای بین‌المللی آن قرار گرفته است. قبلاً جنرال اسد درانی، رییس اسبق سازمان جاسوسی پاکستان، در مصاحبه با شبکه‌ی تلویزیونی الجزیره به گونه‌یی در برابر افغانستان، ناتو و امریکا، اعلام پیروزی کرده بود. پاکستان در پانزده سال گذشته از طریق حمایت از طالبان نه تنها مانع شکل‌گیری یک دولت مرکزی توان‌مند در کابل گردید که از افغانستان به‌عنوان کارت مهمی برای رفع انزوای بین‌المللی‌اش خصوصاً پس از کشته شدن بن‌لادن در پاکستان نیز استفاده برد. اگر رهبر القاعده به‌عنوان دشمن درجه یک امریکا در پایتخت هر کشوری دیگری یافت می‌شد، به‌طور قطع آن کشور سرنوشت دیگری می‌داشت. اما پاکستان با بازی طالبان در افغانستان شرایط را طوری برایش تغییر داد که هم به رفع انزوای بین‌المللی‌اش انجامید و هم منجر به انزوای حکومت حامد کرزی و متحد مهم او، یعنی هند، در نظر قدرت‌های غربی گردید. گشایش دفتر قطر و مذاکرات امریکا با طالبان به‌واسطه‌ی‌ پاکستان را می‌توان شکست جدی اداره‌ی کرزی و سیاست خارجی هند در برابر پاکستان در آن شرایط قلم ‌داد کرد. یکی از دلایل عمده‌ی عدم پیشرفت عملی در گفت‌وگوی صلح، ابهام عمدی و عدم وضاحت در خواست‌های پاکستان می‌باشد. استراتژی پاکستان در برابر افغانستان بیشتر بر اساس بازی دوام‌دار و فرسایشی علیه دولت مرکزی افغانستان استوار بوده است تا فشار آوردن بر کابل به‌خاطر رسیدن به خواست‌های مشخص. به نظر می‌رسد این بازی برای پاکستان مهم‌تر از رسیدن به یک توافق فوری سیاسی باشد و این کشور همچنان به ادامه‌ی آن علاقه‌مند باشد. با همه‌ی این تلاش‌ها، چشم‌انداز صلح در کل، به شرایطی وابسته است که پاکستان آن را تعریف می‌کند. اخیراً غنی برای افتتاح پنجمین کنفرانس پروسه‌ی استانبول-قلب آسیا در اسلام‌آباد، تحرک جدیدی در پروسه صلح ایجاد کرد. این‌که آیا طرح چهارجانبه افغانستان- پاکستان- امریکا و چین می‌تواند مسایل را در مسیر منظور قرار دهد یا نه، باید دیده شود. بدون شک این طرح چهارجانبه می‌تواند فرصت مهمی باشد. نقش چین و امریکا در سازش بین‌المللی میان افغانستان و پاکستان می‌تواند بسیار مهم باشد. هرچند چین به هیچ‏وجه نمی‌خواهد و نخواسته است که پس از خروج نیروهای غربی از افغانستان مسئولیتی را در قبال این کشور عهده‌دار شود، اما نگرانی روز افزون چین از حضور گروه‌های تروریستی، مذهبی و جدایی طلبان اویغور در میان گروه‌های تروریستی بین‌المللی که در مناطق شمال کشور جابه‌جا گردیده‌اند می‌باشند.. قابل ذکر است که موجودیت چنین گروه‌های تروریستی در قلمرو کشور نه تنها تهدیدی برای امنیت داخلی افغانستان به‌شمار می‌رود بلکه تهدید بزرگی به امنیت داخلی کشور چین نیز می‌باشد، و یگانه انگیزه‌ی جدی برای وساطت موثر میان افغانستان و پاکستان برای چین نیز مشکل فوق‌الذکر می‌باشد؛ هرچند چین قبلاً موقف مشخصی در خصوص همکاری‌های امنیتی با افغانستان داشته است. این کشور در برابر خواست افغانستان برای گنجانیدن گروه طالبان و تعداد دیگر گروه‌های تروریستی -که برای افغانستان تهدید به شمار می‌روند- در آجندای گفت‌وگو‌های امنیتی میان افغانستان، پاکستان و چین مقاومت کرده و کوشیده است راه‌کار سه جانبه‌ی امنیتی میان این سه کشور، به مبارزه با حرکت اسلامی ترکستان شرقی محدود باقی بماند. در حالی‌که افغانستان در خصوص دست‌گیری اعضای حرکت اسلامی ترکستان شرقی با چین همکاری کرده است، چین در بدل، کار چندانی به نفع افغانستان انجام نداده است. رهبری حکومت وحدت ملی از راه‌های گوناگون کوشیده است چین را در مسایل دخیل نماید. آقای غنی یک راهکار سه جانبه میان افغانستان، چین و امریکا را در سال گذشته پیشنهاد کرد که امریکا نیز از آن حمایت کرد. راه‌کار چهارجانبه‌ی فعلی می‌تواند از جهاتی شکل کامل شده‌ی همان راه‌کار سه جانبه باشد که این‌بار پاکستان نیز به آن پیوسته است. این راه‌کار با نشست‌های سه جانبه‌ی دیگری مانند نشست سه جانبه‌ی افغانستان، پاکستان و چین، و یا افغانستان، پاکستان و ترکیه که افغانستان را با متحدین استراتژیک پاکستان در میز مذاکره می‌نشاند، تا حدودی متفاوت است. حضور امریکا در کنار افغانستان در مذاکره با پاکستان می‌تواند شرایط را تا حدودی متوازن سازد. هرچند نقش امریکا و چین در این راه‌کار وساطت خوانده شده است اما، حضور آن‌ها در این راه‌کار می‌تواند بر تصمیم‌گیری‌ها موثر باشد.تحت چنین شرایطی، محمد اشرف غنی وارد گفت‌وگو با پاکستان شد و راهی را رفت که هنوز به آدرس صلح نرسیده است. پس از چند ماه دیدار‌های سطح بالا میان افغانستان و پاکستان، روابط حکومت وحدت ملی با پاکستان پس از نشر خبر مرگ ملا عمر، حمله‌ی شاه شهید و ریاست سیاسی رجال برجسته به سردی گرایید  برای تغیر سیاست خارجی کشور در قبال پاکستان جلسه مشترک را در پارلمان کشور برای اعلان جنگ با گروهای تروریستی و طالبان را تدویر نمود و از پاکستان نیز تقاضا نمود تا گروره‌های تروریستی که امنیت ملی افغانستان را تهدید می‌کند در خاک خود نابود نموده و طالبان را مجبور به مذاکرات صلح با افغانستان نماید.محمد اشرف غنی رییس جمهور اسلامی افغاستان پس از به‌دست گرفتن امور کشور به‌عنوان رهبر حکومت وحدت ملی، در اولین اقدام حسن نیت ریاست مشترک و میزبانی پروسه‌ی استانبول-قلب آسیا برای سال ۲۰۱۵ را طی سفرش به چین، به پاکستان واگذار کرد. وی پس از آن به پاکستان رفت و از مراکز نظامی آن کشور دیدار نمود تا زنگ تحول بزرگ را در عرصه‌ی سیاست خارجی کشور به صدا در آورد. برای غنی، توافق با پاکستان شرط عمده موفقیت گذار امنیتی افغانستان و تحکیم ثبات داخلی پس از خروج نیروهای خارجی از کشور بوده است. بی‌گمان، افغانستان توان ادامه‌ی یک جنگ فرسایشی در مقابل گروه‌های تروریستی را که از پاکستان حمایت می‌شوند، در شرایط پس از خروج نیروهای خارجی از کشور ندارد. این اصل احتمالاً بخشی از طرح خروج نیروهای غربی از افغانستان نیز بود که بر اساس آن، رهبران کشورهای غربی و نمایندگان نهادهای بین‌المللی متأثر از آن‌ها، وارد بازی انتخابات افغانستان شدند و در شکل‌دهی نوع تبانی انتخاباتی و خلق اجماع بین‌المللی برای حمایت از طرح توافق سیاسی و رهبری جدید در قالب حکومت وحدت ملی، سهم فعالی به عهده گرفتند. با در نظرداشت کاوش‌ها و پژوهش‌ها در سطح علمی و نظری، طرح گفت‌وگو با پاکستان به‌عنوان اولویت سیاست خارجی حکومت وحدت ملی در شرایط گذار سیاسی و امنیتی افغانستان آغاز درستی برای حل مناقشات اصلی پنداشته می‌شود. مسئله‌ی روابط افغانستان و پاکستان در مباحث امنیتی و روابط خارجی افغانستان، از بسیاری جهات، اولویت عمده به ‌شمار می‌رود. ظاهراً رهبری حکومت وحدت ملی گزینه‌ای کم هزینه‌تر از اعتماد سازی با پاکستان سراغ ندارد. اما این‌که آیا این مذاکره می‌تواند راه به‌جایی ببرد، پرسشی است که از آغاز مطرح بوده است. سیاست‌مداران و مسئولان امنیتی پیشین کشور نسبت به نیات پاکستان شدیداً متردد اند. بنابراین، انتقادات جدی از اقدامات رهبری حکومت وحدت ملی در خصوص روابط حکومت‌اش با پاکستان صورت گرفته است.

 

عبدالغفار باتور: کاندیدای دوکتورا در بخش روابط بین‌الملل، علوم‌سیاسی و مطالعات منطقوی دانشگاه سن‌پترزبورگ - روسیه

تقویت نیروی معنوی در صحبت

  • پي‌ډي‌ایف
جمعه، 14 سلواغې 1390 | وخت: 19:33

Aminuddin Saidiپیامبر بزرگوار اسلام محمد مصطفی صلی الله علیه وسلم یکهزارو چهار صد سال قبل در یک جملـﮥ پُر مفهومی فرموده است.

« اولاد خویش را به نام های خوبی مسمی نماید » این نصحیت برای ما مسلمانان درس اموزنده ای را می اموزاند که : انسان همیشه کوشش بعمل ارد در انتخاب نام برای فرزان خویش دقت لازم بخرچ دهد ، وبرای شان چنان نام را انتخاب کند که اولآ نام با مسمی باشد ، واز جانب دیگر این نام گزاری بتواند در شخصیت بعدی او، آثر گزار باشد .

تقویت نیروی معنوی در صحبت

  • پي‌ډي‌ایف
جمعه، 14 سلواغې 1390 | وخت: 19:33

Aminuddin Saidiپیامبر بزرگوار اسلام محمد مصطفی صلی الله علیه وسلم یکهزارو چهار صد سال قبل در یک جملـﮥ پُر مفهومی فرموده است.

« اولاد خویش را به نام های خوبی مسمی نماید » این نصحیت برای ما مسلمانان درس اموزنده ای را می اموزاند که : انسان همیشه کوشش بعمل ارد در انتخاب نام برای فرزان خویش دقت لازم بخرچ دهد ، وبرای شان چنان نام را انتخاب کند که اولآ نام با مسمی باشد ، واز جانب دیگر این نام گزاری بتواند در شخصیت بعدی او، آثر گزار باشد .

یک درآمدِ کوچک برای شناسایی یک آفرینشگر بزرگ

  • پي‌ډي‌ایف
شنبه، 01 سلواغې 1390 | وخت: 23:59

سخن در بارۀ داکتر ببرک ارغند ژورنالیستِ توانا ونویسندۀ بی همتای کشور ماست.

dr_babrak_arghandدر سرزمین باستانی ومرد خیز ما افغانستان، نویسندگان، مورخین، سیاست مداران، شخصیتهای ملی، ادیبان، باستان شناسان، زبان شناسان ودست اندرکاران مطبوعات و وسایل ارتباط جمعی در حیات اجتماعی، سیاسی، ادبی و فرهنگی کشور ما نقش فوق العاده مهمی را بازی نموده وخدمات ارزنده یی درشناسایی ، رشد و شگوفایی جامعه ما ایفا نموده اند، کارنامه ها وخدمات مثمرِ این رادمردانِ بزرگ قابل قدر وستایش اند.

پرداخت موشگافانۀ زبانی- گويشی دليلی روشن درخشش بی مانند رُمان لبخند شيطان

  • پي‌ډي‌ایف
شنبه، 05 لندۍ 1390 | وخت: 15:08

doctor-mujawir-ahmad-ziarشگفت آور نيست که چهارمين رُمان دکتور ارغند زير نام((لبخند شيطان)) توجه نقد نويسان را از همه بيشتر به زبان آن معطوف داشته است. زيرا منحيث يک آفرينش ادبی در زمرۀ هفت شهر هنر مربوط ادبيات می شود که مواد خام آن را زبان تشکيل داده و به همين دليل آن را هنر زبانی ناميده اند. در نقد دستگير نايل ميخوانيم:

از طولانی ترین جنگ وافسانۀ انتقام

  • پي‌ډي‌ایف
یکشنبه، 17 تلې 1390 | وخت: 23:00

us-forces-afghanistanنظری اجمالی بر حملۀ هفت اکتبر 2001 ایالات متحدۀ امریکا بالای افغانستان

و لم یسیروا فی الارض فینظروا كیف كان عاقبة الذین من قبلهم و كانوا أشدّ منهم قوّة (فاطر، 35/44):

آیا در زمین نگردیدند؛تا ببینند فرجام كار كسانی چه شد كه پیش از ‌آن ها بودند و بسیار هم نیرومندتر و سختر ؟ 

هدف چیست:: ارایه تفکر " خط وسط " مردم افغانستان

  • پي‌ډي‌ایف
شنبه، 23 تلې 1390 | وخت: 22:47

باسمهِ تعالی (ج)

Majority of Afghansـــ قصداین نیست که مقدمهٔ شیوا و بلند بالای تدارک دیده شود تا در متن آن اغراض پنهان در عقب الفاظ وزین پیش کش هموطنان گردد٬ زیرا چنین تلاشهای مغرضانه به کثرت صورت گرفته و چه خوشا که گوش شنوایي نیافته اند.

ـــ غرض این نیست که روی بدیهیات که دانستن آنها محتاج تفکر نیست لفاظی براه انداخته شود٬ زیرا بحث در بدیهیات بیش از یک دهه است که ناشیانه جریان داشته وسعی بلیغی بخرچ داده می شود تا "سفید" از" سپین" متمایز ثابت گردد.

اگر آی،ایس،آی بخواهد ظرف یکماه امنیت درافغانستان تامین میگردد

  • پي‌ډي‌ایف
شنبه، 09 تلې 1390 | وخت: 20:00

mahmod-khan-achakzaiمحمود خان اڅکزی رهبر حزب ملي عوامي پښتونخوا پاکستان گفته است که اگر پاکستان بخواهد در ظرف یک ماه امنیت در افغانستان تأمین می شود.

اظهارات محمود خان اچکزی رهبر پشتونخواه ملی عوامی پاکستان در کنفرانس ملی که به دعوت یوسف رضاگیلانی در پاکستان برگزار شده به وضاحت میرساند که سازمان استخبارات پاکستان مسوول نا آرامی ها در افغانستان میباشد.

ماجراي ليسه خصوصي توحيد در هرات

  • پي‌ډي‌ایف
سه شنبه، 22 وږی 1390 | وخت: 00:18

pen-write-writing-paper-colامروز وقتي در انترنت جستجوي كردم، در سايت افغان پرس، جملة به نظرم خورد كه در آن آقاي بهزاد نمايندة محترم پارلمان، ظاهرا به صورت خاصتر، مردم هرات را زير عنوان (برادرم در هرات بازداشت شد) ، مورد خطاب قرار داده و ماجرا را نوعي توطئة سياسي بر ضد خود عنوان كرده بودند .

از آن جا كه بنده به صورت كامل در جريان اين موضوع قرار داشتم ، وظيفه خود دانستم تا براي مزيد معلومات مردم افغانستان و همچنين جلوگيري از هر گونه سوء برداشت و سوء تعبير از اين ماجراي تاسف بار، در زمينه نكاتي را خدمت عزيزان به عرض برسانم.

وروستي خبرونه

د موسى كلاولسوالۍ د ټولنيزې شورا رئيس له خپل زوى اولمسي سره ووژل شو

دهلمند ولایت دمطبوعاتي دفتر یوه خبرپاڼه وايي دغه بريد د سه شنبې په ورځ مازديگرد څلوروبجوپه شاوخوا كې...

مصر: اخوان المسلمین له خپلو سيالانو د راي-شمېرنو د منلو غوښتنه وکړه

د اخوان المسلمين ګوند چې د مصر د پارلماني ټاکنو په لومړي پړاو کې يې نږدې ۶۲ په سلو کې څوکۍ خپلې کړې ...

لوګر: په ځانمرګي بريد کې ۷۰ ملکي وګړي ټپيان شوي

نن جمعه د سهار په اتو بجو او دېرشو دقيقو د لوګر ولايت په محمد آغې ولسوالۍ کې د بهرنيو ځواکونو پر مرک...

دوديزه لويه جرګه به سبا په کار پيل وکړي

له پلان سره سم ټاکل شوې دوديزه لويه جرګه سبا د لړم په پنځه ويشتمه د لويي جرګې په خيمه کې په کار پيل ...

کابل: په ځانمرګي بريد کې ۱۳ بهرني سرتېري ووژل شول

نن غرمه مهال د کابل د دارالامان قصر ته څېرمه د بهرنيو ځواکونو پر کاروان يو ځانمرګی بريد ترسره شو. په...

  • د موسى كلاولسوالۍ د ټولنيزې شورا رئيس له خپل زوى اولمسي سره ووژل شو

    چارشنبه, 28 دسمبر 2011
  • مصر: اخوان المسلمین له خپلو سيالانو د راي-شمېرنو د منلو غوښتنه وکړه

    شنبه, 03 دسمبر 2011
  • لوګر: په ځانمرګي بريد کې ۷۰ ملکي وګړي ټپيان شوي

    جمعه, 02 دسمبر 2011
  • دوديزه لويه جرګه به سبا په کار پيل وکړي

    سه شنبه, 15 نومبر 2011
  • کابل: په ځانمرګي بريد کې ۱۳ بهرني سرتېري ووژل شول

    شنبه, 29 اکتوبر 2011